ΠΜΣ "Ψηφιακές Μορφές Τέχνης" (ΨΜΤ)
Permanent URI for this collection
Browse by
Recent Submissions
Item Open Access Η τέχνη ως κοσμογονική πράξηΚαράλης, Ιωάννης (Μεταπτυχιακή εργασία, 2025-07-09)Η παρούσα διπλωματική εργασία διερευνά την τέχνη ως κοσμογονική και αυτοποιητική πράξη, προτείνοντας ένα θεωρητικό και πρακτικό σύστημα καλλιτεχνικής δημιουργίας που δεν αναπαριστά μια εξωτερική πραγματικότητα αλλά συγκροτεί έναν κόσμο μέσω εσωτερικών λειτουργικών εντάσεων. Κεντρικός σκοπός της μελέτης είναι να συγκροτήσει ένα πρότυπο αισθητικού συστήματος που λειτουργεί αυτοπαραγωγικά, αντλώντας από τις φιλοσοφίες του Σπινόζα, των Ντελέζ και Γκουαταρί, των Ματουράνα και Βαρέλα, του Βίνερ, της Χέιλς και του Μποντριγιάρ. Η μεθοδολογία της εργασίας ακολουθεί έναν πολυεπίπεδο συνδυασμό θεωρητικής ανάλυσης, καλλιτεχνικής πρακτικής και φιλοσοφικής διερεύνησης. Το σύστημα συγκροτείται σε επτά στάδια δημιουργίας, ξεκινώντας από το χειροποίητο αυτόματο σχέδιο και καταλήγοντας σε εμβυθιστικά XR/VR περιβάλλοντα. Κάθε στάδιο ερμηνεύεται ως φάση λειτουργικής εξέλιξης μέσα σε έναν αυτοποιητικό βρόχο ανατροφοδότησης, ενεργοποιούμενο από τέσσερις βασικές εντάσεις: το Χάος, την Επιθυμία, την Ηδονή και τον Πόνο. Αυτές οι έννοιες δεν αντιμετωπίζονται θεματικά ή συμβολικά, αλλά ως οντολογικές δυνάμεις που συντηρούν την εσωτερική δυναμική του συστήματος και υποστηρίζουν την ανάδυση μορφών. Το θεωρητικό πλαίσιο βασίζεται στη σπινοζική έννοια της επιθυμίας ως conatus και στην ντελεζιανή μηχανική επιθυμία, συνδέοντας τη διατήρηση της ταυτότητας με τη ροή της διαφοράς. Επιπλέον, το χάος του Ησιόδου και των Ντελέζ/Γκουαταρί λειτουργεί ως το πρωταρχικό υπόστρωμα από το οποίο αναδύονται αισθητικοί κόσμοι. Η συμβολή της τεχνολογίας αναλύεται μέσω της έννοιας της υλοποιημένης εικονικότητας και του μεταανθρώπινου σώματος, ενώ η έννοια της προσομοίωσης (Baudrillard) χρησιμοποιείται για να αναδειχθεί η αντίθεση μεταξύ αισθητικής δημιουργίας και υπερπραγματικής αναπαραγωγής. Τα κυριότερα αποτελέσματα της έρευνας επιβεβαιώνουν ότι η τέχνη ως κοσμογονική πράξη μπορεί να νοηθεί ως ένα αισθητικό πεδίο αυτοπαραγωγής, όπου η δημιουργία προηγείται της αναπαράστασης και το αισθητικό γεγονός διαμορφώνει τον κόσμο ως πραγματικότητα. Η εργασία καταλήγει σε μια πρόταση καλλιτεχνικής πράξης που εδράζεται στην ενσώματη εμπειρία, τη χαοτική διακύμανση και την ενεργό επιθυμία, προσφέροντας νέα εργαλεία θεωρητικού και πρακτικού επαναπροσδιορισμού της τέχνης στον ψηφιακό και τεχνοαισθητικό 21ο αιώνα.Item Embargo Η λειτουργία της οθόνης κατά τον Ζακ Λακάν: Ψυχαναλυτικές προσεγγίσεις στην Τέχνη. - Καλλιτεχνικό έργο : Ταινία Μικρού μήκους "Le Manque".Δαμαλά, Σοφία (Μεταπτυχιακή εργασία, 2025-07-09)Η παρούσα θεωρητική εργασία επιχειρεί μια ψυχαναλυτική διερεύνηση της έννοιας της «οθόνης» (*écran*), εστιάζοντας στη λειτουργία της στο πεδίο του βλέμματος, της επιθυμίας και της καλλιτεχνικής αναπαράστασης, με σημείο αναφοράς τη λακανική θεωρία. Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στο 11ο Σεμινάριο του Ζακ Λακάν, όπου η οθόνη δεν εκλαμβάνεται ως απλό τεχνικό ή υλικό μέσο, αλλά ως ψυχική επιφάνεια και φαντασιακός μηχανισμός που μεσολαβεί ανάμεσα στο βλέμμα του Άλλου και το υποκείμενο. Η εργασία ξεκινά με την εννοιολογική διάκριση ανάμεσα στην υλική και ψυχική διάσταση της οθόνης, αναδεικνύοντας τις ρίζες της στην έννοια της μνημονικής οθόνης του Φρόυντ. Αναλύεται η λειτουργία της ως φίλτρο, ως πέπλο που προστατεύει το υποκείμενο, αλλά και ως επιφάνεια εγγραφής της επιθυμίας. Το βλέμμα, στη λακανική θεωρία, δεν ταυτίζεται με την όραση· ανήκει στον Άλλο και ασκείται πάνω στο υποκείμενο, καθιστώντας το ίδιο αντικείμενο της εικόνας. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, η οθόνη λειτουργεί ως ενεργός μηχανισμός αναχαίτισης του βλέμματος και συγκρότησης του υποκειμένου, όπως διαφαίνεται και στο σχετικό λακανικό διάγραμμα της οπτικής τομής. Η έννοια της έλλειψης τίθεται στο κέντρο της προβληματικής, μέσα από τη θεωρία του *objet petit a* ως αιτίας της επιθυμίας. Η οθόνη, μακριά από το να απεικονίζει πλήρως το αντικείμενο της επιθυμίας, το σκιάζει, το υπονοεί, λειτουργώντας ως μερική αποκάλυψη της έλλειψης που συγκροτεί το ασυνείδητο. Η εργασία εξετάζει επίσης την αισθητική διάσταση της θεωρίας αυτής, με αναφορές στη ζωγραφική (μύθος του Παρράσιου) και τη σύγχρονη τέχνη, αναδεικνύοντας την οθόνη ως τόπο όπου το ασυνείδητο και η εικόνα τέμνονται. Συμπερασματικά, η λακανική «οθόνη» δεν είναι απλώς τεχνολογικό μέσο, αλλά μια ενδιάμεση ψυχική δομή. Ως τέτοια, συγκροτεί τη συνάντηση μεταξύ υποκειμένου και επιθυμίας, και καθιστά τον καλλιτεχνικό χώρο πεδίο διασταύρωσης μεταξύ φαντασιακού, συμβολικού και πραγματικού.Item Embargo Ω πατέρα, που είσαιΚαφετζής, Θανάσης (Μεταπτυχιακή εργασία, 2025-07-09)Η παρούσα εργασία αποτελεί το θεωρητικό συνοδευτικό υλικό της κινηματογραφικής διπλωματικής εργασίας με τίτλο «Ω πατέρα, που είσαι», ένα ντοκιμαντέρ που δημιουργήθηκε στο πλαίσιο του Μεταπτυχιακού Προγράμματος Σπουδών «Ψηφιακές Μορφές Τέχνης» της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών. Ο κύριος επιβλέπων της διπλωματικής είναι ο Διδάσκων Θανάσης Ρεντζής, με συνεπιβλέποντες τη Βασιλική Μπέτσου και τον Αλέξανδρο Δασκαλάκη. Σκοπός του κειμένου είναι να προσφέρει μια θεωρητική βάση στην ταινία, συνδέοντάς την με κινηματογραφικές και φιλοσοφικές προσεγγίσεις, ενώ παράλληλα αναπτύσσει τους προσωπικούς προβληματισμούς που προέκυψαν κατά τη δημιουργία του έργου. Η εργασία φιλοδοξεί να αναδείξει τη σύνθετη φύση του ντοκιμαντέρ, που ισορροπεί μεταξύ της αντικειμενικότητας και υποκειμενικότητας, της σχέσης δημιουργού-υποκειμένου, και της επίδρασης του χρόνου και του μέσου στη διαμόρφωση της αφήγησης. Η ιστορία του Βίνσεντ, ενώ μοναδική, αγγίζει οικουμενικά ερωτήματα για την οικογένεια, την ταυτότητα και την ανθρώπινη ανάγκη για ανήκειν.Item Open Access Το «φανταστικό» στην τέχνηΠλακωτάρης, Ισίδωρος (Μεταπτυχιακή εργασία, 2025-07-07)Η διπλωματική εργασία με τίτλο «Το «φανταστικό» στην τέχνη», αποτελεί μια θεωρητική και βιωματική καταγραφή της δημιουργικής διεργασίας που οδήγησε στο video-animation «Levi». Η δημιουργία αυτού του φανταστικού κόσμου προέκυψε από πειραματισμούς με ψηφιακές γλυπτικές φόρμες. Η εργασία προσεγγίζει τη δημιουργία ενός φανταστικού κόσμου ως μια πράξη αποκάλυψης που γεφυρώνει βιώματα και οδηγεί σε βαθύτερη κατανόηση του εαυτού. Η δημιουργία των οργανικών μορφών πραγματοποιείται χρησιμοποιώντας ψηφιακά εργαλεία όπως το Blender και την υπολογιστική γλώσσα Python. Αυτές οι μορφές μιμούνται φυσικούς μηχανισμούς, όπως το DNA και τη συλλογική κίνηση, ενώ η παραμετροποίηση επιτρέπει άπειρες παραλλαγές της ίδιας μορφής, επηρεάζοντας τόσο τη γεωμετρία όσο και την κινητική συμπεριφορά των πλάσματων, κάτι που θυμίζει τη μορφοκινητική. Σε αντίθεση με τα υποθαλάσσια οργανικά πλάσματα, ο υπερθαλάσσιος κόσμος απαρτίζεται από εγκαταλελειμμένες, αυστηρά οργανωμένες μηχανικές δομές, που σχεδιάστηκαν επίσης αλγοριθμικά, δημιουργώντας ένα δίπολο φύσης και τεχνολογίας. Στο περιβάλλον του «Levi» συνυπάρχουν ένας υποβρύχιος και ένας υπερθαλάσσιος κόσμος, οι οποίοι δεν επικοινωνούν ούτε έχουν επίγνωση της ύπαρξης του άλλου. Αυτή η διαίρεση λειτουργεί ως αλληγορία για την ευρύτερη αδυναμία επικοινωνίας και κατανόησης μεταξύ διαφορετικών μορφών ζωής. Ο βυθός συμβολίζει ένα «ασυνείδητο» του κόσμου, ένα πεδίο που αντιστέκεται στον έλεγχο και τη γνώση. Το έργο θέτει τον προβληματισμό της παράλληλης συνύπαρξης διαφορετικών ειδών ζωής στο ίδιο περιβάλλον χωρίς τη δυνατότητα επικοινωνίας. Το δεύτερο μέρος της εργασίας εξετάζει τη διαχρονική ανάγκη του ανθρώπου για μύθο, από την αρχαιότητα έως τη σύγχρονη ψηφιακή τέχνη και τα βιντεοπαιχνίδια. Οι μύθοι αρχικά εξηγούσαν τον κόσμο και λειτούργησαν ως πνευματικοί οδηγοί, ενώ ο Ουμπέρτο Έκο και ο Έρνστ Κασσίρερ υπογραμμίζουν τη συμβολική τους φύση. Η τέχνη του φανταστικού, ιστορικά, χρησιμοποιήθηκε τόσο για προπαγάνδα (π.χ. Ραμσής Β΄, Ιλιάδα) όσο και για αντίσταση στην εξουσία (δυστοπίες όπως το «1984», ουτοπίες). Φιλοσοφικά, η φαντασία εξετάζεται από τον Πλάτωνα ως εσωτερική ψυχική λειτουργία, τον Αριστοτέλη ως «φάντασμα», τον Ντεκάρτ ως γέφυρα νου-σώματος, τον Σπινόζα ως συγκεχυμένο τύπο γνώσης, τον Χιουμ ως θεμελιώδη γνωσιακή λειτουργία, και τον Καντ ως «παραγωγική φαντασία», μια προ-εμπειρική, συνθετική ικανότητα που γεφυρώνει αίσθηση και νόηση. Ψυχαναλυτικά, ο Φρόυντ θεωρεί τη φαντασίωση ως έκφραση του ασυνειδήτου και συνέχεια του παιδικού παιχνιδιού, μέσο συμβολικής ικανοποίησης επιθυμιών. Ο Λακάν την εντάσσει στο «Φαντασιακό», όπου το Εγώ συγκροτείται μέσω μιας αλλοτριωμένης ταύτισης με την εικόνα (στάδιο του καθρέφτη), υποστηρίζοντας την επιθυμία του υποκειμένου. Η τέχνη, σε αυτό το πλαίσιο, λειτουργεί ως κοινωνικά αποδεκτός χώρος εκδραμάτισης των φαντασιώσεων. Η τέχνη του φανταστικού, αν και αλλάζει μέσα έκφρασης, παραμένει απαραίτητο εργαλείο αυτογνωσίας και συμβολοποίησης συλλογικών αγωνιών, συμπληρώνοντας τη λογική και επανανοηματοδοτώντας την ύπαρξη σε ένα ασταθές περιβάλλον.Item Open Access Στο λαιμόΠαπαδοπούλου, Βέρα (Μεταπτυχιακή εργασία, 2023-06-23)Η διπλωματική εργασία μου, με τίτλο «Στο Λαιμό», αποτελεί μια διεπιστημονική εξερεύνηση που συνδυάζει την καλλιτεχνική δημιουργία με τη θεωρητική ανάλυση. Περιλαμβάνει δύο διακριτά μέρη: την πειραματική ταινία μικρού μήκους, βασισμένη στο σενάριο μεγάλου μήκους «Στο Λαιμό», και το θεωρητικό κείμενο που εξετάζει θέματα που αναδύονται από τη δημιουργική διαδικασία. Αποσκοπεί να διερευνήσει τη σύνδεση του άγχους με το σώμα, τον χώρο και την αφήγηση, μέσα από μια συνδυαστική προσέγγιση θεωρίας και καλλιτεχνικής πρακτικής. Κεντρικός στόχος είναι να εξεταστεί πώς οι προσωπικές εμπειρίες και τα συναισθήματα μπορούν να μετασχηματιστούν σε καλλιτεχνικό υλικό, αναδεικνύοντας τις ψυχοσωματικές πτυχές της δημιουργικής διαδικασίας. Μεθοδολογία Η μεθοδολογία περιλαμβάνει έναν διττό άξονα: την παραγωγή μιας πειραματικής ταινίας μικρού μήκους και τη συγγραφή θεωρητικού κειμένου. 1. Καλλιτεχνική Δημιουργία: Η ταινία βασίζεται στο σενάριο μεγάλου μήκους «Στο Λαιμό». Οι κινηματογραφικές επιλογές αντλούν έμπνευση από τη δουλειά του Alain Resnais, χρησιμοποιώντας κοντινά πλάνα και αφηρημένα χρονικά πλαίσια για να μεταδώσουν ένταση και υπαρξιακή αβεβαιότητα. 2. Θεωρητική Προσέγγιση: Στο κείμενο, αναλύεται η σχέση του άγχους με το σώμα και ιδιαίτερα με τον λαιμό, ως κόμβο συναισθηματικής καταπίεσης και εκτόνωσης. Η εργασία ενσωματώνει βιωματικά στοιχεία, όπως η δημιουργία ενός παιχνιδιού που αφορά το βιβλίο της Πέπης Ρηγοπούλου “Σώμα, Ικεσία και Απειλή” για τη διαχείριση του άγχους, και εξετάζει τη δυναμική της μυθοπλασίας στη διαπραγμάτευση προσωπικών σχέσεων. 3. Επιρροές και Τεχνικές: Αναλύονται οι μέθοδοι γνωστών καλλιτεχνών, όπως η Abramović και ο Τερζόπουλος, και το πώς αυτές ενσωματώθηκαν στην πρακτική μου. 4 Κυριότερα Αποτελέσματα • Διαχείριση του Άγχους: Το άγχος, αρχικά εμπόδιο, μετατράπηκε σε εργαλείο δημιουργικής έκφρασης. • Σύνδεση Τέχνης και Ζωής: Μέσα από τη διαδικασία, αναδείχθηκε η αλληλεπίδραση μεταξύ μυθοπλασίας και πραγματικότητας. • Επαναπροσδιορισμός της Ασφάλειας: Το έργο ανέδειξε τη σημασία του «σπιτιού» ως σύμβολο ασφάλειας και τον ρόλο του σώματος ως χώρου συναισθηματικής μνήμης. • Εμπλουτισμός της Δημιουργικής Μεθοδολογίας: Η εργασία ανέπτυξε νέες προσεγγίσεις στην αφήγηση, όπου οι κινηματογραφικές πρακτικές και η θεωρητική σκέψη συνυφαίνονται. Συνολικά, η εργασία καταλήγει ότι το άγχος μπορεί να λειτουργήσει όχι μόνο ως πρόκληση αλλά και ως κινητήρια δύναμη για προσωπική και καλλιτεχνική εξέλιξη, παρέχοντας ένα πλαίσιο για την κατανόηση του πώς το σώμα και η τέχνη αλληλεπιδρούν στο παρόν.Item Open Access Διατάξεις, πλαισιο-θέτηση και σύγχρονος κόσμος: Μία ματιά στην σύγχρονη πραγματικότητα μέσα από την ανάλυση των όρων Dispositif και GestellΤσώλης, Νικόλαος (Μεταπτυχιακή εργασία, 2023)Στην εργασία αυτή θα στρέψουμε το βλέμμα μας σε δύο κρίσιμες έννοιες για την κριτική κατανόηση των φαινομένων του σύγχρονου κόσμου. Αρχικά, θα σταθούμε στην Φουκωική έννοια της Διάταξης (Dispositif) μέσα από το πρίσμα της ανάλυσης και διεύρυνσης του όρου που πραγματοποίησε ο Georgio Agamben[1]. Έπειτα, θα εξετάσουμε τον Χαϊντεγκεριανό όρο Πλαισιο-θέτηση (Gestell), την σχέση του με την γλώσσα, τις θετικές επιστήμες αλλά και την Διάταξη. Τέλος, θα επιχειρηθεί η αξιοποίηση της παραπάνω ανάλυσης σε μια ματιά στην σύγχρονη πραγματικότητα, καθώς και την θέση και μορφή του ανθρώπου σε αυτή.Item Open Access Sensorientation ενσώματη εμπειρία και μετανθρώπινη συνάντηση στην ψηφιακή διαδραστική εγκατάστασηΜαγκανιάρη, Κατερίνα Σ.; Μαχά, Λήδα Α. (Μεταπτυχιακή εργασία, 2023)Η παρούσα μελέτη επιχειρεί να εντοπίσει τις αλλαγές που επιφέρουν η τεχνολογία και ο πολιτισμός στην κατανόηση της υποκειμενικότητας μας, προκειμένου να σκιαγραφήσουμε την ενσώματη εμπειρία του κοινού στα ψηφιακά διαμεσολαβημένα περιβάλλοντα. Για τον σκοπό αυτο, εντοπίζονται τα βασικά χαρακτηριστικά των ψηφιακών διαδραστικών εγκαταστάσεων, όπως αυτά διαμορφώθηκαν κατά την εξέλιξη του είδους, τόσο σε τυπολογικό επίπεδο, όσο και σε επίπεδο βιωματικής εμπειρίας του κοινού. Αναγνωρίζοντας ως κύριο χαρακτηριστικό της διαδραστικότητας, την συμμετοχικότητα και την ενσώματη εμπειρία, καταπιανόμαστε με μία σειρά από προβληματισμούς και αντιφάσεις που αναδείχθηκαν με την επίδραση της κριτικής και μετανθρώπινης θεωρίας και διαπλέκονται με την ιστορία του είδους, όπως η υβριδικότητα της ταυτότητας, η μερικότητα της αντίληψης και ο βιωματικός χώρος όπως αυτός προσεγγίζεται στην queer θεωρία, δίνοντας δηλαδή ιδιαίτερη έμφαση στις συναντήσεις με την ετερότητα, όσο και σε ζητήματα προσανατολισμού. Στην συνέχεια, αναφερόμαστε σε καλλιτεχνικά έργα που υπήρξαν επιδραστικά για την πρακτική μας και αναμετρώνται με τις έννοιες αυτές, προκειμένου να εξερευνήσουμε διαφορετικούς τρόπους που μπορεί αυτές να πραγματώνονται στο καλλιτεχνικό πλαίσιο. Η μελέτη αυτή αποτελεί ταυτόχρονα το πλαίσιο εντός του οποίου τοποθετούμε τη διαδραστική εγκατάσταση που δημιουργήσαμε με τίτλο Sensorientation. To Sensorientation, αποτελεί, το εικαστικό μέρος της εργασίας το οποίο επιδιώκει μέσω των αισθήσεων, της εμπειρίας στον χώρο, του ήχου και της διαδραστικής τεχνολογίας να φωτίσει μία πιο ρευστή και διασυνδεδεμένη κατανόηση της ταυτότητας, λαμβάνοντας υπόψη τους τρόπους με τους οποίους η τεχνολογία και ο πολιτισμός μεταμορφώνουν το σώμα μας, το μυαλό μας και τη σχέση μας με τον κόσμο.Item Open Access Ο οπτικός πολιτισμός υπό το πρίσμα των W. Benjamin & J. Berger στο έργο του Edward HopperΤσάτσου, Νικολέττα Λ. (Μεταπτυχιακή εργασία, 2023)Η παρούσα εργασία αποσκοπεί στην εξέταση της περίπλοκης σχέσης μεταξύ του διπόλου ορόν υποκείμενο-ορώμενο αντικείμενο και της ικανότητάς της να παράγει ποικίλες ιδεολογικές και κοινωνικές σημασίες. Η έρευνα αυτή εκτυλίσσεται μέσα σε μια εποχή που χαρακτηρίζεται από πληθώρα έντονων και πολύπλευρων οπτικών φαινομένων, με φόντο την αβεβαιότητα για τη σκιαγράφηση του μέλλοντος του πολιτισμού μας. Στο επίκεντρο αυτής της εξέτασης βρίσκεται η κομβική έννοια της "οπτικής κουλτούρας", ένα θέμα που έχει αναλυθεί σχολαστικά από μελετητές σε όλες τις ιστορικές εποχές. Χρησιμεύει ως θεμελιώδες εργαλείο για τη διερεύνηση του τρόπου με τον οποίο τα μέσα αναπαράστασης διαμορφώνονται και χρησιμοποιούνται για ιδεολογικούς σκοπούς. Η οπτική κουλτούρα, ως πεδίο, περιλαμβάνει τη μελέτη των οπτικών εικόνων σε ένα φάσμα τομέων, όπως η φωτογραφία, ο κινηματογράφος, η διαφήμιση και η τέχνη, και επεκτείνεται στη σύγχρονη σφαίρα των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Λειτουργεί στο σταυροδρόμι διαφορετικών επιστημονικών κλάδων, αντλώντας θεωρίες από την ιστορία της τέχνης, την οπτική ανθρωπολογία, τις σπουδές των μέσων ενημέρωσης και την πολιτισμική θεωρία, μεταξύ άλλων. Είναι σημαντικό ότι ευδοκιμεί μέσα στο πλαίσιο της ιστορίας, της πολιτικής και της κοινωνίας, όπου διαμορφώνει την παραγωγή, τη διάδοση και την κατανάλωση των οπτικών μέσων. Ο Walter Benjamin και ο John Berger, διακεκριμένοι φιλόσοφοι, προσφέρουν βαθιές ιδέες που στηρίζουν το παρόν έγγραφο. Και οι δύο τονίζουν την αλληλένδετη σχέση της οπτικής κουλτούρας με τα ιστορικά και κοινωνικά συμφραζόμενα. Υποστηρίζουν ότι ο οπτικός πολιτισμός βρίσκεται σε διαρκή αλληλεπίδραση με τα ιστορικά γεγονότα και την κοινωνική δυναμική κάθε εποχής, καθιστώντας τον τόσο μια καλλιτεχνική όσο και μια πολιτική δύναμη άρρηκτα συνδεδεμένη με τις επικρατούσες συνθήκες. Ένα κρίσιμο σημείο εστίασης στο πλαίσιο των αναλύσεών τους είναι το βλέμμα του θεατή, ένας φακός μέσα από τον οποίο το νόημα και ο αντίκτυπος του οπτικού πολιτισμού βρίσκουν την απήχησή τους, αντανακλώντας τις συνιστώσες και τα αποτελέσματα της καθημερινής ζωής στη δημιουργία της τέχνης. Συνοψίζοντας, η παρούσα εργασία ξεδιπλώνει την πολύπλευρη φύση της οπτικής κουλτούρας, αντλώντας έμπνευση από τις οπτικές γωνίες των Benjamin και Berger. Υπογραμμίζει τη δυναμική αλληλεπίδραση μεταξύ του οπτικού πολιτισμού, της ιστορίας και της κοινωνίας, φωτίζοντας τη βαθιά επιρροή του στον πολιτικό και κοινωνικό ιστό. Το βλέμμα του θεατή αναδεικνύεται σε κρίσιμο καθοριστικό παράγοντα, διαμορφώνοντας την ερμηνεία και τη σημασία των οπτικών μέσων μέσα σε αυτή την πολύπλοκη αλληλεπίδραση ιδεολογιών και κοινωνικών δυνάμεων. Τέλος, επιχειρείται μια σύνδεση των παραπάνω με το έργο του ζωγράφου Edward Hopper.Item Open Access Η θεωρία του ανοίκειου, εικαστικές & χωρικές προεκτάσειςΑδριανός, Λεωνίδας Γ. (Μεταπτυχιακή εργασία, 2023)Η εργασία αποπειράται να προσεγγίσει την έννοια του ανοίκειου μέσα από εικαστικές πρακτικές και παραδείγματα, αναζητώντας την ανταπόκριση της έννοιας στον χώρο. Ξεκινάει με την γλωσσολογική ανάλυση και παρουσίαση του όρου όπως τον έθεσε ο Sigmund Freud, καθώς και το λογοτεχνικό παράδειγμα που παρουσίασε ο ίδιος για την περεταίρω κατανόηση του. Έπειτα προσεγγίζεται μέσα από κινηματογραφικά παραδείγματα και χειρισμούς που έχουν εφαρμοστεί, ώστε να αποδοθεί αυτή η ιδιάζουσα ατμόσφαιρα. Συνδετικά στοιχεία, για να καταλήξει στο πόρισμά της αυτή η εργασία, τίθεται η το κίνημα του υπερρεαλισμού, ως μια περίοδος που έστρεψε τους καλλιτέχνες στην προσέγγιση του αλλόκοτου και το έργο του Maurits Cornelis Escher που με την παραμόρφωση της ευκλείδειας γεωμετρίας δημιουργεί χώρους στερημένους από τους φυσικούς κανόνες που έχουμε συνηθίσει. Τέλος η εργασία μελετά ιστορικά την φαινομενολογική έννοια του τόπου, ώστε να εντοπίσει τα στοιχεία εκείνα που χαρακτηρίζουν έναν χώρο ως οικείο και αν η έλλειψή τους είναι η βάση του ασυναίσθητος του ανοίκειου στον χώρο.Item Open Access Η εικονική πραγματικότητα στις καλλιτεχνικές πρακτικές. VakedictoryΒαρβαλούκα, Κυριακή (Μεταπτυχιακή εργασία, 2023)Το VALEDIRECTORY είναι το αποτέλεσμα μίας πορείας που ξεκίνησε από την παραδοσιακή γλυπτική και την ανάγκη εξερεύνησης θεμάτων που έχουν να κάνουν με τον φαντασιακό και μυθολογικό κόσμο. Πρώτη ανάγκη υπήρξε η εξερεύνηση υβριδικών πλασμάτων, άλλα από τις μυθολογίες του κόσμου και άλλα από πειραματικές συνθέσεις. Στα επόμενα ακαδημαϊκά βήματα και με την ανάγκη εξερεύνησης των 3D μηχανών, τα πλάσματα κινήθηκαν στις μυθολογίες της Ευρώπης με βασικά ερεθίσματα, τον Nosferatu και τις ιστορίες του Λαβκραφτ για τον Cthulhu. Άλλοτε με πειραματισμούς σε μεμονωμένα όντα, άλλοτε με την ένταξή τους σε εικονικά περιβάλλοντα η εξερεύνηση συνεχιζόταν μέχρι να κερδίσουν έδαφος τα περιβάλλοντα και οι ατμόσφαιρες που μπορούσαν να δημιουργήσουν χωρίς κάποιο συγκεκριμένο χαρακτήρα, αλλά με την τοποθέτηση του θεατή σε αυτό το ρόλο. Με βάση την αρχαιοελληνική μυθολογία και τα λεγόμενα συγγραφέων του τότε, αλλά και του σήμερα, η έμπνευση εστιάστηκε στη θεογονία του Ησίοδου και την εικόνα του για τον Κάτω Κόσμο. Διαβάζοντας, λοιπόν το κείμενο και συλλέγοντας πληροφορίες από διάφορες πηγές και σύγχρονους συγγραφείς, ξεκίνησε η σύνθεση ενός τοπίου με στόχο μια εμβυθιστική εμπειρία, που δεν θα είχε απαραίτητα ως στόχο τη συσχέτιση του τελικού τοπίου με το ανάγνωσμα. Σε αυτή την εμπειρία ο θεατής μπορεί να νιώσει και να βιώσει ότι θέλει, χωρίς περιορισμούς. Για τον καθένα μπορεί το έργο να σημαίνει κάτι διαφορετικό και να έχει διαφορετική ανάγνωση, ανάλογα την περίοδο που διανύει κάθε άνθρωπος που έρχεται σε επαφή με το έργο. Για κάποιους μπορεί να είναι η έξοδος από μια δύσκολη κατάσταση, για άλλους μπορεί να εικονίζει την πορεία από τη ζωή στο θάνατο, για άλλους την τιμωρία, για άλλους την κάθαρση ή την αναγέννηση. Σχεδόν σε κάθε περίπτωση, πρόκειται για έναν αποχαιρετισμό, είτε αυτός είναι ευχάριστος, είτε είναι δυσάρεστος, όπως καθημερινά το παρόν πεθαίνει για να γεννηθεί το μέλλον. Στόχος του έργου είναι να εισάγει το θεατή σε έναν υπερβατικό κόσμο, κάνοντάς τον να ξεχάσει για λίγο που πραγματικά βρίσκεται και να νιώσει χαμένος μέσα σε αυτό το χώρο. Με βάση τη λογική της εικονικής πραγματικότητας, ο χώρος πλαισιώνεται από μεγάλου μεγέθους προβολές σε σειρά, ώστε να διαμορφώνουν την εντύπωση ενός ενιαίου χώρου. Ο χωρικός ήχος στοχεύει στην ενίσχυση της ατμόσφαιρας του απόκοσμου τόπου και υπονοεί την παρουσία υπερβατικών όντων που δεν είναι ορατά στο θεατή. Για να ενισχυθεί ακόμη περισσότερο η εμπειρία, η επιστράτευση τεχνικών αρωματισμού του χώρου, με διαφορετικές μυρωδιές σε κάθε σημείο που συνάδουν με την εικόνα, ενεργοποιούν την όσφρηση και συμπληρώνουν αρμονικά το μέρος. Σε πειραματικό επίπεδο δρα η προσπάθεια ένταξης της αίσθησης της αφής στην εμπειρία, με στοιχεία που βγαίνουν στο χώρο, άρρηκτα συνδεδεμένα με τις προβαλλόμενες εικόνες, όπου ο θεατής μπορεί να αγγίξει και να νιώσει μέρος αυτού του κόσμου. Οι δυνατότητες του έργου μπορούν να επεκταθούν από την εμβυθιστική εγκατάσταση σε σκηνικά ταινιών ή θεατρικών παραστάσεων. Το έργο μπορεί να θεαθεί, επίσης, μέσα από VR Headset ή να ενταχθεί στη λογική της επαυξημένης πραγματικότητας, όπου μέσα από ένα κινητό ή τάμπλετ, ο θεατής μπορεί να δει αυτόν τον υπερβατικό, φανταστικό κόσμο ως επέκταση του πραγματικού.Item Open Access Φιλμ - δοκίμιο και πολιτικές αισθητικές της μνήμηςΚεχρής, Δημήτρης Ν. (Μεταπτυχιακή εργασία, 2022)Η παρούσα εργασία σκιαγραφεί τη διαδρομή του είδους που καλείται φιλμ-δοκίμιο (essay-film) και τις σχέσεις του συγκεκριμένου είδους με τη μνήμη η οποία διεκδικεί χώρο μεταξύ θεσμικών ιστορικών αφηγήσεων που φέρουν αξιώσεις αντικειμενικότητας και μνημονικών θραυσμάτων που συχνά βρίσκονται στην επικράτεια της υποκειμενικής ενατένισης. Για τον σκοπό αυτόν αναλύονται πολιτικές και εικαστικές αναζητήσεις της «Αριστερής Όχθης» και του «Γαλλικού Νέου Κύματος», μελετώνται έργα που συνέβαλαν στην ανάδειξη προσταγμάτων του φεμινιστικού κινήματος και εξετάζεται η σχέση ορισμένων φιλμικών δοκιμίων με την κριτική στη νεωτερική κοινωνική οργάνωση καθώς και με απόπειρες ψηλάφησης μιας αντί-δημόσιας σφαίρας. Η εργασία αυτή αποτελεί, ταυτόχρονα, το πλαίσιο εντός του οποίου τοποθετώ το έργο μου Αθήνα, αγάπη μου, ένα φιλμ-δοκίμιο που αναζητά στο σώμα τής πόλης της Αθήνας μνημονικά ίχνη που βρίσκονται στο «υπέδαφος» της σύγχρονης πολιτικής ιστορίας της. Πρόκειται για το εικαστικό σκέλος της εργασίας το οποίο, επίσης, επιχειρεί να συμβάλει στη διερεύνηση τού υπό εξέταση είδους, φιλοδοξώντας να αποτελέσει ένα μνημείο εν χρόνο που αντιβαίνει στη συνήθη πρακτική των σκληρών υλικών αποκρυσταλλώσεων.Item Open Access Μυθοπλαστική πραγματικότητα και τέχνηΤρικάτσουλα, Δάφνη Α. (Μεταπτυχιακή εργασία, 2022)Το παρόν κείμενο επιχειρεί να αναζητήσει τη σχέση της πραγματικότητας με τη μυθοπλασία. Το θέμα διερευνάται πολυπρισματικά, μέσω της κονστρουκτιβιστικής θεωρίας -κυρίως των Maturana Humberto και Varela Francisco-, της λακανικής ψυχανάλυσης και της τέχνης. Η κονστρουκτιβιστική θεωρία προσεγγίζει το ζήτημα της πραγματικότητας μελετώντας τη λειτουργία των ζωντανών συστημάτων. Το ζωντανό σύστημα ως παρατηρητής κατασκευάζει την πραγματικότητά του και η αντίληψη του αποτελεί μια ερμηνευτική διαδικασία. Ειδικότερα, το ζωντανό σύστημα ως ένα αυτοποιητικό, αυτοαναφορικό σύστημα που χαρακτηρίζεται από συντηρητική, κλειστή δομή κατασκευάζει μοντέλα του κόσμου-της πραγματικότητας εντός του γνωστικού του πεδίου με βάση την εσωτερική του οργάνωση, την εμπειρία του αλλά και τους κανόνες και τις συμβάσεις της κοινωνίας του που έχουν εσωτερικευθεί. Μολονότι, το εκάστοτε ζωντανό σύστημα κατασκευάζει το δικό του ξεχωριστό μοντέλο του κόσμου, το τελευταίο βρίσκεται πάντοτε υπό την κυριαρχία του ορθο-κοσμομοντέλου (ortho-world-model, OWM), δηλαδή του επικρατούς μοντέλου του κόσμου που επιβάλλεται μέσω της κοινωνικοποίησης. Από την πλευρά της λακανικής ψυχανάλυσης το ζήτημα της πραγματικότητας μελετάται με βάση τον ψυχισμό του ζωντανού συστήματος-παρατηρητή. Αναλύεται εκτενώς το τριμερές σχήμα του φαντασιακού, του συμβολικού και του πραγματικού. Μέσω αυτού, προκύπτει ότι η πραγματικότητα, σύμφωνα με τη λακανική θεώρηση, συνιστά ένα φαντασιακοσυμβολικό προϊόν. Εδώ, να σημειωθεί ότι το πραγματικό δεν πρέπει να συσχετίζεται με την πραγματικότητα, καθώς δεν μπορεί να οριστεί ούτε να ενσωματωθεί σε καμία από τις δύο τάξεις-του φαντασιακού και του συμβολικού- που δομούν την πραγματικότητα. Έτσι, παραμένει ως ένας άγνωστος Χ. Τέλος, η τέχνη ενστερνιζόμενη τη θεώρηση της πραγματικότητας ως κατασκευής, επαν-επεξεργάζεται την πραγματικότητα του ορθο-κοσμομοντέλου και παράγει εναλλακτικά μοντέλα με σκοπό να επισημάνει την επισφάλεια και την ευθραυστότητα του τελευταίου. Η μυθοπλασία αποτελεί το μέσο για την παραγωγή νέων μορφών- έργων τέχνης- που παραμερίζουν, υποβαθμίζουν το κυρίαρχο κοσμο-μοντέλο, παρέχοντας μια εναλλακτική θέαση της πραγματικότητας.Item Open Access GerridaeΜπάλτας, Δημήτριος Γ. (Μεταπτυχιακή εργασία, 2023)Ξεκινώντας από την περιγραφή του εικαστικού έργου, µία διαδραστική παράσταση χορού µε στοιχεία εναέριων ακροβατικών, περιγράφονται οι προβληµατισµοί γύρω από το σώμα και το τι είναι ένα σώµα, µε την έννοια του τι µπορεί να κάνει ένα σώµα, όπως περιγράφεται από τον Spinoza, σύµφωνα µε την ανάγνωση του Deleuze. Εστιάζοντας κυρίως σε ένα σώµα σε οριακές καταστάσεις, ένα σώµα που καταπονείται, όπως αυτό ενός χορευτή, αναλύεται το παράδοξο του σώµατος όταν βρίσκεται πάνω σε µία σκηνή και πως αυτό αλλάζει για να µπορέσει να συνδεθεί και να επικοινωνήσει µε τα υπόλοιπα σώµατα και αντικείµενα πάνω στη σκηνή, αλλά και µε το κοινό κάτω από αυτή. Το τελευταίο κεφάλαιο εστιάζει σε αυτό ακριβώς το θέμα, την επικοινωνία δηλαδή µεταξύ κοινού και ερµηνευτών στην περίπτωση των διαδραστικών παραστάσεων, τη στιγµή δηλαδή που το κοινό, χάνει τον παθητικό του ρόλο και αποκτά και αυτό ρόλο συνδηµιουργού σε µία παράσταση.Item Open Access Υγρή ρευστότητα & ερωτισμόςΛαμπρή, Χριστίνα (Μεταπτυχιακή εργασία, 2023)Σε κάθε περίπτωση, ως προς την γυναικεία σεξουαλικότητα είναι αλήθεια το ότι ανέκαθεν µία πολύ σηµαντική σύνδεση συµβολικού στυλ που είχε προβληθεί εν πολλοίς ήταν αυτή της υδαρότητας. Το υγρό στοιχείο ήταν κάτι, το οποίο είχε συνδεθεί άµεσα µε την σεξουαλικότητα του γυναικείου φύλου. Ο κόλπος και το αιδοίο απεικονίζονται από την περίοδο ήδη ακόµα της προϊστορίας και ακόµα κι ως τις µέρες µας. Οι εικαστικές µορφές τέχνης που αντιπροσωπεύουν τα γυναικεία γεννητικά όργανα περιλαµβάνουν δισδιάστατα έργα (π.χ. πίνακες ζωγραφικής) και τρισδιάστατα (π.χ. αγαλµατίδια). Αντιλαµβάνεται εδώ κάποιος-α, πως διαχρονικά µια τέτοια δαιµονοποίηση και δεισιδαιµονία, φόβος κλπ., εκ µέρους των ανδρών, επρόκειτο να λάβει το ένδυµα µιας κανονικοποίησης, η οποία υποτίθεται πως αποτελούσε ένα είδος θείου προστάγµατος. Αυτή η στάση ήταν ενταγµένη σε ένα πλαίσιο συγκεκριµένων απαγορεύσεων που θα µπορούσαν να θεωρηθούν ταυτόχρονα ενταγµένες σε µια άµορφη φρίκη της βίας. Αναµφίβολα, το ίδιο το γυµνό σώµα (τόσο το ανδρικό, όσο και το γυναικείο αντίστοιχα) δεν είχε πάψει ήδη από τα βάθη της παρουσίας του ανθρώπινου πλάσµατος στον κόσµο να έχει και µια έντονα λατρευτικού χαρακτήρα προσέγγιση. Για παράδειγµα, στα πλαίσια του αρχαίου Ιουδαϊσµού, είναι ενδεικτικό, πως η γυµνότητα στην πραγµατικότητα ήταν συνδεδεµένη µε την αγνότητα του πνεύµατος. Ίσως επίσης, από την άλλη µεριά, µέσα από τη ίδια την διονυσιακή λατρεία, να αποτυπώνεται όµως και το ζεύγος της παράβασης και της απαγόρευσης. Πρόκειται για ένα είδος παιχνιδιού, όπου την ίδια στιγµή εκφράζεται η ιδέα ενός έντονου ερωτισµού, όπως µπορούµε να διακρίνουµε εξάλλου µέσα και από την ίδια την διονυσιακή λατρεία. Η διάσταση περί υδαρότητας του γυναικείου γεννητικού οργάνου ταυτόχρονα εδώ φαίνεται, µε βάση την θεώρηση του Bataille να αναδεικνύει ταυτόχρονα την έννοια περί ερέβους. Ενός ερέβους συναφούς µε την αίσθηση του µυστηρίου που µπορεί να ένιωσαν διαχρονικά οι άνθρωποι διαφόρων πολιτιστικών και κοινωνικών περιβαλλόντων σχετικά µε το γυναικείο γεννητικό όργανο. Όπως σηµειώνει συγχρόνως όµως ο Bataille, αυτό το έρεβος µπορεί να κρύβει εν τέλει το πιο δυνατό φως. Η ίδια η ζωή είναι στην πραγµατικότητα αποτέλεσµα της αποσύνθεσης και του θανάτου µια άλλης ζωής. Αυτό συνδέεται και µε το σκεπτικό του, ότι καθώς έρχονται σε επαφή µεταξύ τους τα γεννητικά όργανα του άρρενος και του θηλυκού, υφίσταται και ένα είδος ένωσης της υδαρότητας και των υγρών του καθενός τους (το σπέρµα µε το ωάριο) µε αποτέλεσµα όµως ταυτόχρονα έτσι να πεθαίνουν τα στοιχεία της ιδιαίτερης βιολογικής σεξουαλικής έκφρασης του κάθε φύλου, ώστε να προκύψει ένα νέο κύτταρο, µία νέα ζωή.Item Open Access Από τον κινηματογράφο στο κινητό τηλέφωνο (τίτλος θεωρητικής εργασίας) : Αντί διαδρομή (τίτλος καλλιτεχνικού έργου)Δημακογιάννη, Χριστίνα Π. (Μεταπτυχιακή εργασία, 2022)Στη συγκεκριμένη εργασία γίνεται μια απόπειρα σύνδεσης που αφορά στην εξέλιξη του κινηματογράφου και στην σύνδεση του με το κινητό τηλέφωνο. Ξεκινώντας αξίζει να αναφερθούμε στους αδελφούς Lumiere η οποίοι κατασκεύασαν την πρώτη κινηματογραφική μηχανή το 1894 και εκκίνησαν να διαμορφώνουν τον κινηματογράφο. Η εφεύρεση του κινηματογράφου τοποθετείται χρονικά σε μια μεταβατική στιγμή του πολιτιστικού πανοράματος του μοντέρνου τρόπου ζωής. Καθώς η βιομηχανική πόλη αναδυόταν και επεκτεινόταν. Παράλληλα η εξάπλωση των μέσων μαζικής επικοινωνίας και η εξέλιξη του διαδικτύου δημιουργεί μια νέα πραγματικότητα. Η καθημερινή ζωή των πολιτών αλλάζει μιας και προσφέρονται τεράστιες ποσότητες πληροφοριών μέσα σε ένα ταχύτατο παγκόσμιο σύστημα επικοινωνίας. Ταυτόχρονα με το διαδίκτυο, αναπτύσσεται το ηλεκτρονικό ταχυδρομείο και οι ομάδες συζήτησης ανθρώπων με συμμετέχοντες από κάθε γωνία του πλανήτη. Η ευχρηστία αυτού του νέου μέσου είναι κα το ίδιο το πρόβλημα του. Η περιήγηση στο διαδίκτυο μπορούμε να πούμε ότι μοιάζει με έναν απέραντο λαβύρινθο με αδιέξοδα και αναπάντεχες διεξόδους. Αναλύοντας τα παραπάνω επιστέφουμε σε αυτό που είχε ισχυριστεί ο Comolli, ότι καμία τεχνολογία δεν είναι ουδέτερος μεταδότης του κόσμου «εκεί έξω». Έπειτα από εκατό και πλέον χρόνια από την πρώτη κινηματογραφική ταινία η ιστορία έχει πάρει μια απρόσμενη τροπή. Με τι Instagram ο χρόνος προβολής της επιλεγμένης εικόνας είναι περιορισμένος τόσο ως προς τη διάρκεια όσο και ως προς το χρόνο που θα παραμείνει στη διαθεσιμότητα των υπολοίπων χρηστών. Η κάμερα του τηλεφώνου, σε αντίθεση με την παραδοσιακή φωτογραφική μηχανή είναι πανταχού παρούσα. Κρατά τον χρήστη σε μια εγρήγορση, έτοιμο να καταγράψει οτιδήποτε συμβεί γύρω του και θεωρεί πως έχει κάποια αξία. Ίσως και είναι αυτός ο λόγος πως οι χρήστες των κινητών τηλεφώνων αναλαμβάνουν χρέη ερασιτέχνη φωτορεπόρτερ. Με αυτό το τρόπο η κάμερα δεν χρησιμοποιείται μόνο για αποθανατίσει αξιοσημείωτες στιγμές αλλά βρίσκεται μαζί με τα εκάστοτε υποκείμενο για μια άμεση και συνεχή καταγραφή της ζωής. Οι εφευρέσεις των αδελφών Lumiere καθόρισαν την έναρξη της ιστορίας του κινηματογράφου, αλλά τα νέα μέσα ουσιαστικά τροποποίησαν τη χρήση των ανακαλύψεων τους.Item Open Access Ο σύντομός σου δρόμος προς το σπίτιΤακτικός, Σταύρος Γ., 1956- (Μεταπτυχιακή εργασία, 2021)Η μελέτη μου αφορά την έννοια της προσομοίωσης, τεχνικά και ιστορικά καθώς γίνεται παράλληλα μια προσέγγιση της ανάπτυξης των υπολογιστών, των βιντεοπαιχνιδιών και των εφαρμογών που έχουν τα παραπάνω στις τεχνολογίες του πολέμου. Παράλληλα κάνω μια δικιά μου απόπειρα σύνδεσης του καθολικού χαρακτήρα της έννοιας της προσομοίωσης με την γραφή ως μέσο και τον απόλυτο χαρακτήρα που ενέχουν ιστορικά τα δύο αυτά μέσα.Item Open Access Beryllium (4Be) : κουίρ & τέχνη : προς μία ουσιαστική πολυφωνίαΚοντογεώργος, Κωνσταντίνος Δ. (Μεταπτυχιακή εργασία, 2021)Το έργο είναι μια video εγκατάσταση. Αποτελείται από 10 προβολείς και 5 οθόνες διαστάσεων 180cm x 90cm κατασκευασμένες από αρχιτεκτονικό χαρτί και 10 διαφορετικά γυμνά βιντεοπορτρέτα ανθρώπων. Οι οθόνες βρίσκονται φαινομενικά διάσπαρτες τον χώρο. Οι projectors έχουν τοποθετηθεί απέναντι ο ένας με τον άλλον, ανά ζεύγος, έτσι ώστε τα video να προσπίπτουν σε μία οθόνη και από τις δύο πλευρές. Σε κάθε οθόνη δημιουργείται μία διπλοτυπία, μία μύξη των βίντεο των σωμάτων. Το έργο διαμορφώνεται, συνεχώς, από την παρουσία των θεατών στο χώρο. Οι θεατές κυκλοφορούν ανεμπόδιστα εντός της εγκατάστασης, εμποδίζοντας με την παρουσία τους το φως από τους προβολείς. Με τον τρόπο αυτό, η παρουσία τους "διασπά" τα ετερόκλητα σώματα, διακόπτει μερικώς τις προβολές και έτσι το τελικό αποτέλεσμα των βιντεοπορτρέτων αλλάζει από ετερόκλιτο σε ανδρικό, γυναικείο ή κάτι μεταξύ των δύο.Item Open Access Η γυναίκα με τη βιντεοκάμερα : πάνω στην ορατή και την αόρατη πραγματικότηταΒροντή, Ελένη Α. (Μεταπτυχιακή εργασία, 2020)Αυτοβιογραφικό κείμενο, αναστοχαστικός απολογισμός, artist statement για τη δημιουργία της ταινίας «Η πολυκατοικία»Item Open Access Το ελάχιστο σπίτιΑντωνόπουλος, Νίκος (Μεταπτυχιακή εργασία, 2020)Το έργο που παρουσιάζω ως πτυχιακή εργασία ονομάζεται: Το ελάχιστο σπίτι. Με αφορμή και όχημα μια όχι οποιαδήποτε ηλικιωμένη γυναίκα, αλλά την ίδια μου τη γιαγιά, η ταινία αυτή εξερευνά και καταπιάνεται με τις έννοιες του σπιτιού, της νοσταλγίας και της ροής του χρόνου. Ίσως ασυνείδητα να συνιστά μια προσπάθεια να έρθω πιο κοντά στη δική μου προσωπική εξερεύνηση αυτών των εννοιών, που ως τώρα στριφογύριζαν συγκεχυμένες στο μυαλό μου, πάντα όμως με θετικό πρόσημο. Αν και δεν κατέστη εξαρχής ολότελα συνειδητό, το θέμα της ταινίας μου λειτούργησε ως πρόσχημα για να καταφέρω να εκφράσω ευρύτερα ζητήματα που με προβληματίζουν και με διαταράσσουν ως σήμερα. Πιο συγκεκριμένα, το έργο αυτό είναι μια ταινία διάρκειας περίπου 20 λεπτών, που φέρει πολλά από τα χαρακτηριστικά των ταινιών ντοκιμαντέρ. Θα μπορούσε κάποιος να ισχυριστεί ότι εντάσσεται στην ευρύτερη κατηγορία του Κινηματογράφου της Παρατήρησης (κεφ. 3), αν και υπάρχουν στοιχεία που το διαφοροποιούν από αυτόν και το καθιστούν πιο ανένταχτο αισθητικά, όπως θα εξετάσουμε αναλυτικότερα στα επόμενα κεφάλαια. Η ταινία διαδραματίζεται εξ ολοκλήρου μέσα στον προσωπικό χώρο της γιαγιάς μου, η οποία έχει και τον πρωταγωνιστικό ρόλο. Εκτός όμως από πρωταγωνίστρια, είναι και η ίδια η αφηγήτρια των ιστοριών του παρελθόντος που ακούγονται κατά τη διάρκεια της ταινίας.Item Restricted access Σεξουαλικότητα και μακάβριοΤούρλας, Γιώργος, 1979- (Μεταπτυχιακή εργασία, 2008)O όρος σεξ, από την λατινική λέξη sexus, σημαίνει την ταυτότητα του φύλου και κατά συνέπεια, ο όρος σεξουαλικότητα σημαίνει το σύνολο των γεννητικών χαρακτήρων και των φαινομένων που συνδέονται με το φύλο. Η σεξουαλικότητα αναφέρεται στην έκφραση της ψυχικής και βιολογικής λειτουργίας που στοχεύει στη σωματική ικανοποίηση και συναισθηματική πληρότητα δια μέσου της ηδονής. Είναι μια έννοια πολυδιάστατη, που αφορά στη βιολογική, γνωστική, ψυχική, συναισθηματική και κοινωνική πλευρά του ανθρώπου. Ξεκινάει από τη γέννηση, οργανώνεται με την ψυχοσυναισθηματική ωρίμανση και διεκδικείται με την αναζήτηση του ερωτικού συντρόφου. Ο σεξουαλικός ρόλος του ατόμου προσδιορίζεται από την ψυχική ωρίμανση και τη βιολογική γνώση στην αναζήτηση της σεξουαλικής και συναισθηματικής ολοκλήρωσης. Πιο συγκεκριμένα, ο σεξουαλικός ρόλος χαρακτηρίζεται από τη σεξουαλική ταυτότητα, τη σεξουαλική λειτουργία-δραστηριότητα και τη σεξουαλική ικανοποίηση. Ο άνθρωπος μέσα από την εξελικτική του πορεία και την ψυχοσυναισθηματική του ωρίμανση διαμορφώνει το σεξουαλικό του ρόλο, αναζητώντας την ικανοποίηση. Η σεξουαλική συμπεριφορά του ατόμου καθορίζεται από παράγοντες όπως οι σχέσεις του ατόμου με τους άλλους, το πολιτισμικό πλαίσιο στο οποίο ζει καθώς και από τις συνθήκες της ζωής του. Η σεξουαλικότητα που αναφέρεται στην αντίληψη του ατόμου για το φύλο του και αντανακλά τα βιώματά του γύρω από το sex στις διάφορες φάσεις της ζωής του καθορίζεται επίσης από παράγοντες όπως η προσωπικότητα, το βιολογικό υπόστρωμα και η γενική αίσθηση του εαυτού του. Αναμενόμενο είναι, κατά συνέπεια, ότι η σεξουαλικότητα καθώς και η σεξουαλική συμπεριφορά ανάμεσα σε διαφορετικά άτομα ποικίλει. Είναι δύσκολο να ορίσουμε με ακρίβεια τι περιλαμβάνει η φυσιολογική σεξουαλικότητα και ο τρόπος που αυτή εκδηλώνεται.