ΙΔΡΥΜΑΤΙΚΟ ΑΠΟΘΕΤΗΡΙΟ

ΑΝΩΤΑΤΗΣ ΣΧΟΛΗΣ ΚΑΛΩΝ ΤΕΧΝΩΝ

Repository logoPhoto by Pixabay
 

Communities in ArtΙΑ

Select a community to browse its collections.

Results 1 - 4 of 4
  • Γκρίζα βιβλιογραφία
    Πτυχιακές, Μεταπτυχιακές Εργασίες και Διδακτορικές Διατριβές
  • Δημοσιεύσεις
    Δημοσιεύσεις ή άρθρα (δημοσιευμένα ή μη) σε περιοδικά και συνέδρια, βιβλία ή κεφάλαια βιβλίων ανοιχτής πρόσβασης
  • Εκδόσεις ΑΣΚΤ
    Έντυπες Εκδόσεις της ΑΣΚΤ (κατάλογοι εκθέσεων, τιμητικοί τόμοι, πρακτικά συνεδρίων κ.α.)
  • Οπτικοακουστικό υλικό
    Φωτογραφικό και οπτικοακουστικό υλικό που παράγεται από το ίδρυμα στο πλαίσιο διοργάνωσης εκδηλώσεων, εκθέσεων, ομιλιών, συνεδρίων κλπ.

Recent Submissions

Item
Embargo
Η αρχιτεκτονική τυπολογία της κοινωνικής κατοικίας ως πεδίο πολιτικού διαλόγου στην Ευρώπη του Μεσοπολέμου. Η περίπτωση της Ελληνικής προσφυγικής πολυκατοικίας.
Πέτριδης, Παντελής (Διδακτορική διατριβή, Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών, 2023)
Η παρούσα διατριβή έχει ως αντικείμενο έρευνας την αρχιτεκτονική τυπολογία της κοινωνικής κατοικίας στην Ευρώπη κατά τη διάρκεια των δεκαετιών 1920 και 1930 από τη σκοπιά της ιστορίας της αρχιτεκτονικής. Η τυπολογία εξετάζεται ως προς το εννοιολογικό περιεχόμενο που απέκτησε μεταξύ των εμπλεκόμενων στο σχεδιασμό και την υλοποίηση της κοινωνικής κατοικίας (αρχιτέκτονες, κρατική διοίκηση, φορείς) και ιδιαίτερα σε σχέση με την πολιτική διάσταση που της αποδόθηκε, καθιστώντας την ένα πεδίο πολιτικού διαλόγου ή ιδεολογικής αντιπαράθεσης. Υπό αυτό το πρίσμα, διερευνώνται οι διαφορετικοί τρόποι με τους οποίους η ιδέα της τυποποίησης του αρχιτεκτονικού σχεδιασμού και της οικοδομικής παραγωγής της οικονομικής κατοικίας, στο πλαίσιο της ανάπτυξης του βιομηχανικού καπιταλισμού των αρ χών του 20ου αιώνα, εισάγεται από τους αρχιτέκτονες του μοντέρνου κινήματος στην οργά νωση του οικιακού χώρου, οδηγώντας στη διαμόρφωση νέων κτιριακών τυπολογιών και νέων προτύπων κατοίκησης. Το ζήτημα της ελληνικής προσφυγικής πολυκατοικίας του μεσοπολέ μου, ως μια νέα κτιριακή τυπολογία που διέρχεται μέσα από τους παραπάνω θεωρητικούς προ βληματισμούς, εξετάζεται ως μια ειδική περίπτωση του γενικότερου θέματος, αποτελώντας βασικό αντικείμενο έρευνας. Η προσέγγιση που επιχειρείται είναι εννοιολογική, εστιάζοντας στην έννοια του τύπου και στη σημασία που απέκτησε στο πλαίσιο του μεσοπολεμικού αρχιτεκτονικού διαλόγου και βασίζεται στην κειμενική ανάλυση του λόγου για την αρχιτεκτονική μέσα από πρωτογενείς και αρχειακές πηγές. Για την περίπτωση της Ελλάδας, παράλληλα με την ανάλυση των γραπτών πηγών, επιχειρείται η τυπολογική ταξινόμηση των προσφυγικών συνοικισμών που υλοποιήθηκαν βάσει του κτιριακού τύπου της προσφυγικής πολυκατοικίας κατά τη δεκαετία του 1930, μέσα από την ανάλυση σχεδίων και διαγραμμάτων, δίνοντας έμ φαση στη σχέση της πολιτικής διάστασης του σχεδιασμού και της πολεοδομικής συγκρότησης.
Item
Open Access
Πτυχιακή εργασία της Ζυγομαλά Περσεφόνης
Ζυγομαλά, Περσεφόνη (Πτυχιακή εργασία, Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών, 2023-10)
Mέσα στην κουζίνα βρίσκεται η Π. με την γιαγιά της Ε.. Η γιαγιά Ε. ξεκινάει να τραγουδάει ενώ πλένει τα πιάτα. Η Π. ηχογραφεί με μαγνητόφωνο). ΓΙΑΓΙΑ Ε: Μυρωμένο φυσούσε τ' αγέρι κι ήταν κάτασπρες οι λεμονιές και φτερούγιζαν σε όλα τα μέρη γοργά χελιδόνια που χτιζαν φωλιές, μεθυσμένοι απ’ την αύρα του Απρίλη ένα ζεύγος φιλιόταν γλυκά κι ένας γέροντας με τρέμοντα χείλη τους χαμογελούσε μελαγχολικά, αχ καημένα τα νιάτα τι γρήγορα που περνούν, σαν αστέρι διαβατικό σαν λουλούδι μεθυστικό κι όταν είναι φευγάτα πίσω ποτέ δε γυρνούν.Όπως δε γυρνάει μια στιγμή στην πηγή το ποτάμι (κάνει κορόνα) που τρέχει με ορμή. (Η Π. γελάει και χειροκροτάει ενώ η γιαγιά Ε. ανοίγει την βρύση). Π: Μπράβο, μπράβο, μπράβο γιαγιά! (Η γιαγιά Ε. τακτοποιεί τα μαχαιροπίρουνα). Π: Τα γιασεμιά θέλω! ΓΙΑΓΙΑ Ε: Εε;; Π: Τα γιασεμιά θέλω! (Η γιαγιά Ε. ανοίγει την βρύση). ΓΙΑΓΙΑ Ε: Ναι αλλά πρέπει να έχω και την παρτετούρα. Π: Όχι οχι, θέλω το άδικα πήγαν τα νιάτα μου. (Η γιαγιά Ε. αρχίζει να τραγουδάει ξανά). ΓΙΑΓΙΑ Ε: Άδικα πήγαν τα νιάτα μου, κι είναι τα χρόνια φευγάτα μου αφού δε σ' είχα γνωρίσει, (τακτοποιεί μαχαιροπίρουνα) μέσα στου ηλίου τη δύση.Άδικα πήγαν τα νιάτα μου, νέα τρελή μαυρομάτα μου, δεν είναι πια για φιλιά τα μαλλιά τα χιονάτα μου.Καθώς γυρνούσα απ’ της ζωής το πανηγύρι, με πικραμενη καρδιά και αδειανή, στάθηκα μπρος απ' το μοιραίο το γιοφύρι, κι όποιος περνά παύει πια να πονεί, Κι εκεί που γύρναγα κοιτώντας προς τα πίσω, μέσα στον δρόμο μου τον μακρινό, λίγες μορφές μου ‘τυχε να αγαπήσω, έλαμψε εν' άστρο ξαφνικά στον ουρανό. (παύση – ανοίγει την βρύση) Ιραριραριραρα περισσή, Πώς να στο πω ήσουν εσύυυ .Άδικα πήγαν τα νιάτα μου (χτυπάει τα πόδια της στο πάτωμα με ρυθμό) κι είναι τα χρόνια φευγάτα μου, αφού δε σε έχω γνωρίσει πάρα στου ηλίου τη δύση, άδικα πήγαν τα νιάτα μου, νέα τρελή μαυρομάτα μου, δεν είναι πια για φιλιά τα μαλλιά, τα χιονάτα μου. (Η Π. χειροκρότάει και η γιαγιά Ε. ανοίγει την βρύση). ΓΙΑΓΙΑ Ε: Ποιος μ' ακουει παρακαλώ; Είναι κάποιος ομορφος; (Γελάνε και οι δύο. Ακούγεται η βρύση και θόρυβος πιάτων). ΓΙΑΓΙΑ Ε: Για πες μου.. Είναι μουσικός; Π: Δεν σ' ακούει κανένας… ΓΙΑΓΙΑ Ε: Αλλά; Π: Σ' ακούει ένα, ένα μηχάνημα… ΓΙΑΓΙΑ Ε: Αααα!
Item
Open Access
Η Αρχιτεκτονική της Μνήμης: τα αρχιτεκτονήματα ως μνημονικά συστήματα και η διαμόρφωση του "υπαρξιακού χώρου"
Αναστασίου, Νικολέτα (Πτυχιακή εργασία, Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών, 2023)
Η παρούσα εργασία πραγματεύεται τη σχέση αλληλεπίδρασης του ανθρώπου με το δομημένο περιβάλλον μέσω της εξέτασης της λειτουργίας της μνήμης, της φαντασίας και του αρχιτεκτονικού βιώματος στα πλαίσια της φαινομενολογικής φιλοσοφικής προσέγγισης. Βασικός στόχος αποτελεί η διερεύνηση των τρόπων μέσω των οποίων οι εξωτερικές δομές του κτισμένου περιβάλλοντος επηρεάζουν τις εσωτερικές αντιληπτικές διεργασίες του ατόμου, αλλά και το αντίστροφο. Έναυσμα για την εν λόγω έρευνα αποτέλεσαν τα μνημονικά συστήματα όπως περιγράφονται στην πραγματεία της Frances Yates, «Τέχνη της Μνήμης». Η απομνημόνευση πληροφοριών στη μορφή φαντασιακών αρχιτεκτονημάτων και η συναρπαστική πρακτική της νοερής περιήγησης που πραγματοποιούσαν οι αρχαίοι ρήτορες στα «ανάκτορα του μυαλού» τους, οδήγησαν σε ερωτήματα σχετικά με την σχέση της λειτουργίας της ανθρώπινης μνήμης και της αρχιτεκτονικής. Ποιες οι κοινές ιδιότητες μεταξύ του «οικοδομείν» και της ανθρώπινης αντίληψης; Σε τι οφείλεται η αποτελεσματικότητα της χρήσης μνημονικών συστημάτων και κατά πόσο η απόκτηση γνώσης είναι μία διαδικασία «χωρικοποίησης»; Αν λάβουμε υπόψη τα μνημονικά συστήματα ως γνωσιολογικά σχήματα, θα μπορούσαμε να υποστηρίξουμε ότι το εννοιολογικό εσώτερο σύμπαν του ατόμου, «οικοδομείται» σε μία μορφή «εσωτερικής αρχιτεκτονικής»; Όλα τα παραπάνω εξετάζονται στο πρώτο μέρος της εργασίας σε μία απόπειρα εξιχνίασης του όρου «αρχιτεκτονική της μνήμης» και της βαθύτερης σχέσης μεταξύ χώρου και μνήμης. Στο δεύτερο μέρος περιγράφεται η αρχιτεκτονική εμπειρία διαμέσου των φιλοσοφικών αναλύσεων του Juhanni Pallasmaa, Martin Heidegger, Maurice Merleau-Ponty και Christian Norberg-Schulz, με σκοπό τον ορισμό του «υπαρξιακού χώρου» του ανθρώπου.. Τι ρόλο διαδραματίζει η πρόσληψη της αρχιτεκτονικής μέσω των αισθήσεων και η συγκρότηση της ανάμνησης στη συνειδητοποίηση της θέσης του στον κόσμο; Πώς συνδέεται συναισθηματικά με το χώρο και ποιο είναι εν τέλει το νόημα της αρχιτεκτονικής πράξης για τον άνθρωπο;
Item
Embargo
Πολιτισμικές χρήσεις της βιογραφίας. Η περίπτωση του λογοτεχνικού ντοκιμαντέρ
Ζησιμοπούλου, Σοφία (Διδακτορική διατριβή, Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών, 2023)
Η διδακτορική μου διατριβή εξετάζει τις βιογραφικές απεικονίσεις των Γιώργου Σεφέρη, Οδυσσέα Ελύτη και Γιάννη Ρίτσου σε κινηματογραφικά και τηλεοπτικά ντοκιμαντέρ ελληνικής παραγωγής, κατά τα έτη 1979-2013, στην Ελλάδα. Αντλώντας εργαλεία από τις σπουδές πολιτισμικής μνήμης (cultural memory studies), η διατριβή αναλύει τους τρόπους με τους οποίους οι Σεφέρης, Ελύτης και Ρίτσος κατασκευάζονται ως σύμβολα πολιτισμικής μνήμης μέσα από τα εν λόγω ντοκιμαντέρ. Στο πρώτο κεφάλαιο εξετάζονται θεωρητικά ζητήματα που αφορούν τη θεματική και αφηγηματική ταυτότητα των υπό εξέταση ταινιών. Ταυτόχρονα, διερευνώνται οι σχέσεις του βιογραφικού ντοκιμαντέρ με άλλα είδη όπως οι βιογραφικές ταινίες μυθοπλασίας (biopic) και το ιστορικό ντοκιμαντέρ. Το δεύτερο κεφάλαιο διερευνά την αναπαράσταση της ιδιωτικής ζωής των ποιητών και τη διαμόρφωση της καλλιτεχνικής τους προσωπικότητας. Σε πολλές περιπτώσεις, οι ταινίες ντοκιμαντέρ αναπαράγουν μια ρομαντική εκδοχή του συγγραφέα, ενώ χρησιμοποιούν συγκεκριμένους βιογραφικούς «τόπους» για να ερμηνεύσουν την κάθε βιογραφία. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, αρκετά προσωπικά προβλήματα των συγγραφέων πραματοποιούνται και χρησιμοποιούνται ως επεξηγητικά σχήματα της ζωής τoυς. Ταυτόχρονα, οι συντελεστές των ντοκιμαντέρ τείνουν να συνδέουν τις βιογραφίες του Σεφέρη, του Ελύτη και του Ρίτσου με συλλογικά ιστορικά και πολιτισμικά ζητήματα. Αυτοί οι δεσμοί προϋπάρχουν στις ζωές και τα έργα των ποιητών και επενδύονται ξανά και ξανά με νόημα στις κινηματογραφικές και τηλεοπτικές αφηγήσεις. Το τρίτο κεφάλαιο εστιάζει στην αναπαράσταση του Σεφέρη, του Ελύτη και του Ρίτσου ως πολιτικών προσώπων. Οι ταινίες ντοκιμαντέρ διαπραγματεύονται διαφορετικές πτυχές της πολιτικής δράσης των τριών ποιητών προκειμένου να ερμηνεύσουν το πολιτικό τους προφίλ και τον δημόσιο βίο τους. Την ίδια στιγμή, οι συντελεστές των ντοκιμαντέρ συσχετίζουν το έργο των ποιητών με συγκεκριμένα ιστορικά και πολιτισμικά γεγονότα μέσω του μηχανισμού του μοντάζ. Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, τα ποιήματα του Σεφέρη, του Ρίτσου και του Ελύτη λειτουργούν ως μετωνυμικά σύμβολα για διάφορες ιστορικές περιόδους. Το τέταρτο κεφάλαιο αναλύει τους τρόπους με τους οποίους οι ταινίες ντοκιμαντέρ απεικονίζουν το ιστορικό παρελθόν. Η αναπαράσταση διαφορετικών ιστορικών γεγονότων όπως η Αντίσταση και ο Εμφύλιος, η Εξέγερση του Πολυτεχνείου και η διαμόρφωση των τραυματικών μνημοτοπίων της Μικράς Ασίας, της Κύπρου και της Μακρονήσου εδραιώνουν συγκεκριμένες αφηγήσεις για το συλλογικό παρελθόν. Ταυτόχρονα, πολλές από τις ταινίες ντοκιμαντέρ επιχειρούν να αφηγηθούν την ελληνική ιστορία μέσα από μια διαχρονική οπτική. Τέλος, το τελευταίο θέμα της έρευνας αφορά την λειτουργία των ταινιών ντοκιμαντέρ ως επιμνημόσυνων αφιερωμάτων πλάι σε άλλες επιμνημόσυνες πρακτικές (φεστιβάλ, εκδόσεις κ.λπ.). Όπως αναλύεται διεξοδικά στο εν λόγω κεφάλαιο, τα βιογραφικά ντοκιμαντέρ αλληλεπιδρούν διαρκώς με προγενέστερες μνημονικές εργασίες, αναπαράγοντας ή αμφισβητώντας προγενέστερα θεματικά μοτίβα. Ως εκ τούτου, η μνήμη των τριών ποιητών αποκαλύπτεται ως ένα έργο εν εξελίξει εντός ενός ευρύτερου δικτύου διακειμενικών και διαμεσικών αναφορών. Για τον λόγο αυτό, τα βιογραφικά ντοκιμαντέρ αναδεικνύονται σε προνομιακά πεδία μελέτης της δυναμικής της πολιτισμικής μνήμης, η οποία υπόκειται σε ποικίλες πολιτικές και πολιτισμικές αλλαγές στο πέρασμα του χρόνου.
Item
Open Access
Η εικονική πραγματικότητα στις καλλιτεχνικές πρακτικές. Vakedictory
Βαρβαλούκα, Κυριακή (Μεταπτυχιακή εργασία, Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών, 2023)
Το VALEDIRECTORY είναι το αποτέλεσμα μίας πορείας που ξεκίνησε από την παραδοσιακή γλυπτική και την ανάγκη εξερεύνησης θεμάτων που έχουν να κάνουν με τον φαντασιακό και μυθολογικό κόσμο. Πρώτη ανάγκη υπήρξε η εξερεύνηση υβριδικών πλασμάτων, άλλα από τις μυθολογίες του κόσμου και άλλα από πειραματικές συνθέσεις. Στα επόμενα ακαδημαϊκά βήματα και με την ανάγκη εξερεύνησης των 3D μηχανών, τα πλάσματα κινήθηκαν στις μυθολογίες της Ευρώπης με βασικά ερεθίσματα, τον Nosferatu και τις ιστορίες του Λαβκραφτ για τον Cthulhu. Άλλοτε με πειραματισμούς σε μεμονωμένα όντα, άλλοτε με την ένταξή τους σε εικονικά περιβάλλοντα η εξερεύνηση συνεχιζόταν μέχρι να κερδίσουν έδαφος τα περιβάλλοντα και οι ατμόσφαιρες που μπορούσαν να δημιουργήσουν χωρίς κάποιο συγκεκριμένο χαρακτήρα, αλλά με την τοποθέτηση του θεατή σε αυτό το ρόλο. Με βάση την αρχαιοελληνική μυθολογία και τα λεγόμενα συγγραφέων του τότε, αλλά και του σήμερα, η έμπνευση εστιάστηκε στη θεογονία του Ησίοδου και την εικόνα του για τον Κάτω Κόσμο. Διαβάζοντας, λοιπόν το κείμενο και συλλέγοντας πληροφορίες από διάφορες πηγές και σύγχρονους συγγραφείς, ξεκίνησε η σύνθεση ενός τοπίου με στόχο μια εμβυθιστική εμπειρία, που δεν θα είχε απαραίτητα ως στόχο τη συσχέτιση του τελικού τοπίου με το ανάγνωσμα. Σε αυτή την εμπειρία ο θεατής μπορεί να νιώσει και να βιώσει ότι θέλει, χωρίς περιορισμούς. Για τον καθένα μπορεί το έργο να σημαίνει κάτι διαφορετικό και να έχει διαφορετική ανάγνωση, ανάλογα την περίοδο που διανύει κάθε άνθρωπος που έρχεται σε επαφή με το έργο. Για κάποιους μπορεί να είναι η έξοδος από μια δύσκολη κατάσταση, για άλλους μπορεί να εικονίζει την πορεία από τη ζωή στο θάνατο, για άλλους την τιμωρία, για άλλους την κάθαρση ή την αναγέννηση. Σχεδόν σε κάθε περίπτωση, πρόκειται για έναν αποχαιρετισμό, είτε αυτός είναι ευχάριστος, είτε είναι δυσάρεστος, όπως καθημερινά το παρόν πεθαίνει για να γεννηθεί το μέλλον. Στόχος του έργου είναι να εισάγει το θεατή σε έναν υπερβατικό κόσμο, κάνοντάς τον να ξεχάσει για λίγο που πραγματικά βρίσκεται και να νιώσει χαμένος μέσα σε αυτό το χώρο. Με βάση τη λογική της εικονικής πραγματικότητας, ο χώρος πλαισιώνεται από μεγάλου μεγέθους προβολές σε σειρά, ώστε να διαμορφώνουν την εντύπωση ενός ενιαίου χώρου. Ο χωρικός ήχος στοχεύει στην ενίσχυση της ατμόσφαιρας του απόκοσμου τόπου και υπονοεί την παρουσία υπερβατικών όντων που δεν είναι ορατά στο θεατή. Για να ενισχυθεί ακόμη περισσότερο η εμπειρία, η επιστράτευση τεχνικών αρωματισμού του χώρου, με διαφορετικές μυρωδιές σε κάθε σημείο που συνάδουν με την εικόνα, ενεργοποιούν την όσφρηση και συμπληρώνουν αρμονικά το μέρος. Σε πειραματικό επίπεδο δρα η προσπάθεια ένταξης της αίσθησης της αφής στην εμπειρία, με στοιχεία που βγαίνουν στο χώρο, άρρηκτα συνδεδεμένα με τις προβαλλόμενες εικόνες, όπου ο θεατής μπορεί να αγγίξει και να νιώσει μέρος αυτού του κόσμου. 4 Οι δυνατότητες του έργου μπορούν να επεκταθούν από την εμβυθιστική εγκατάσταση σε σκηνικά ταινιών ή θεατρικών παραστάσεων. Το έργο μπορεί να θεαθεί, επίσης, μέσα από VR Headset ή να ενταχθεί στη λογική της επαυξημένης πραγματικότητας, όπου μέσα από ένα κινητό ή τάμπλετ, ο θεατής μπορεί να δει αυτόν τον υπερβατικό, φανταστικό κόσμο ως επέκταση του πραγματικού.