Χανδρής, ΠαντελήςΠροβατάρη, Άννα2026-03-102026-03-102026-03-04https://artia.asfa.gr/handle/artia/828Παραφράζοντας ένα απόσπασμα από το έργο του Ζορζ Περέκ «Χορείες χώρων»: Όταν «ενοικείς έναν τόπο», τον οικειοποιείσαι; Τι θα πει «οικειοποιούμαι έναν τόπο»; Από ποιο σημείο και μετά ένας τόπος γίνεται πραγματικά δικός σου; δοκιμάζω αλλάζω διευθετώ υποχρεώνω αναπαράγω φαντάζομαι επαληθεύω περιμένω επινοώ καταγράφω αποφασίζω τεντώνω πέφτω μονώνω γυρίζω πλάθω προστατεύω απομονώνω χαραμίζω αγκυλώνω υπομένω κόβω κρύβω συνδέω εγκαθιστώ συσσωρεύω πυροδοτώ σπάω δένω στερεώνω βυθίζω θάβω τακτοποιώ σκαρφαλώνω λειαίνω ξύνω αναρριχώμαι σκοντάφτω χάνω πνίγω σκεπάζω ξαναβρίσκω σημειώνω θυμάμαι πλησιάζω προσαρμόζω θαυμάζω εκπλήσσομαι ανυπομονώ παρεμβάλλω εκνευρίζομαι αναβάλλω εκτιμώ δέχομαι σφραγίζω στοχεύω συγκρατώ μεταφέρω αποσφραγίζω παρατηρώ ονειρεύομαι επιμένω υψώνω αναστενάζω ξεκρεμώ ξεριζώνω απομακρύνω ανακινώ χαράζω δολώνω αμπαρώνω αδειάζω ξαναρχίζω ισορροπώ ψάχνω βαδίζω ακολουθώ πλησιάζω φτιάχνω ταιριάζω αγγίζω μπαίνω ξεφυσώ βολεύομαι κατοικώ ζω. Το έργο με τίτλο «ενοικώ» αποτελείται από μια εγκατάσταση γλυπτών και μια σειρά σχεδίων και εστιάζει στη διερεύνηση της έννοιας του χώρου ως βιωματικής και μνημονικής κατασκευής. Ο χώρος δεν αντιμετωπίζεται ως ένα ουδέτερο, στατικό πλαίσιο, αλλά ως ένας ζωντανός οργανισμός που διαμορφώνεται και επαναπροσδιορίζεται μέσα από την ανθρώπινη παρουσία και τις εμπειρίες που εγγράφονται σε αυτόν. Μέσα από αυτή τη σκοπιά, ο χώρος λειτουργεί ως φορέας μνήμης, όπου το παρελθόν, το παρόν και το ενδεχόμενο μέλλον συνυπάρχουν και αλληλεπιδρούν. Οι μνήμες, συνδεδεμένες άρρηκτα με τον χώρο, φαίνεται να συντηρούνται, να μετασχηματίζονται και να επανερμηνεύονται. Κάθε χώρος φέρει τα ίχνη των ανθρώπων που τον κατοίκησαν — όχι μόνο ως φυσικά αποτυπώματα, αλλά και ως ψυχικά και συναισθηματικά φορτία. Η προσωπική μνήμη, ως ένα δυναμικό και μεταβαλλόμενο σύστημα, διαμορφώνει σε μεγάλο βαθμό την αντίληψη του ατόμου απέναντι στην ίδια την ύπαρξή του, αλλά και απέναντι στον κόσμο που το περιβάλλει. Το έργο επιχειρεί να φωτίσει την εύθραυστη και συχνά αδιόρατη σύνδεση ανάμεσα στην ύπαρξη —το χειροπιαστό, υλικό στοιχείο του χώρου— και την ανυπαρξία, που εκφράζεται μέσα από το μνημονικό δίκτυο, την απουσία και το ψυχικό βάρος που φέρει. Η αλληλεπίδραση αυτών των δύο καταστάσεων γεννά ένα ενδιάμεσο πεδίο, όπου η μνήμη λειτουργεί ως γέφυρα ανάμεσα στο ορατό και το αόρατο, στο παρόν και σε ό,τι έχει χαθεί ή μετασχηματιστεί. Μέσα από την εγκατάσταση των γλυπτών και τα σχέδια, επιχειρείται η δημιουργία «χώρων αντανάκλασης» — τόπων εσωτερικής παρατήρησης και σκέψης. Οι μορφές, τα υλικά και οιχαράξεις λειτουργούν ως οπτικά ίχνη της ανθρώπινης παρουσίας, μετατρέποντας τις εμπειρίες και τις μνήμες σε μια εικαστική γλώσσα που δεν αφηγείται γραμμικά, αλλά υποβάλλει και ενεργοποιεί τον θεατή. Ο θεατής καλείται να «περιπλανηθεί» μέσα στο έργο, να αναγνωρίσει δικά του βιώματα και να επαναδιαπραγματευτεί τη σχέση του με τον χώρο και τη μνήμη. Τελικά, το «ενοικώ» δεν πραγματεύεται μόνο την ατομική εμπειρία, αλλά επεκτείνεται και στη συλλογική διάσταση της μνήμης. Δεν επιδιώκει να αναπαραστήσει ένα συγκεκριμένο τόπο, αλλά να αποκαλύψει πως ο εκάστοτε χώρος που καταλύεται καταλήγει να ενσωματώνεται στο πρακτικό και φαντασιακό βίωμα του κατοίκου του. Οι προσωπικές αφηγήσεις συνδέονται με ευρύτερα κοινωνικά και πολιτισμικά συμφραζόμενα, αναδεικνύοντας πώς η σχέση του ανθρώπου με τον χώρο διαμορφώνει όχι μόνο την προσωπική του πορεία, αλλά και τη συλλογική ταυτότητα. Το έργο προτείνει τον χώρο ως τόπο εγγραφής της ύπαρξης, όπου η μνήμη παραμένει διαρκώς ενεργή, ρευστή και ανοιχτή σε νέες αναγνώσεις.13elAttribution-NonCommercial-NoDerivatives 4.0 InternationalΧώροςΜνήμηΚατοίκησηΎπαρξηΑπουσίαΕμπειρίαΊχνοςΤαυτότηταΠτυχιακή εργασίαSpaceMemoryDwellingExistenceAbsenceExperienceTraceIdentity